Hac─▒ Bayram Veli, uzmanlar─▒n belirttiklerine g├Âre, halk├ž─▒ y├Ân├╝ a─č─▒r basan, Bayramiyye Tarikat─▒n─▒n kurucusu, gizemci bir halk ozan─▒d─▒r. 1352''de Ankara''n─▒n ├çubuk suyu k─▒y─▒s─▒nda Solfasol (s├Âylentiye g├Âre Z├╝''lfazl''dan bozma) k├Ây├╝nde do─čmu┼č, 1429 y─▒l─▒nda Ankara''da ├Âlm├╝┼čt├╝r. Ad─▒n─▒ ta┼č─▒yan camiin k─▒ble y├Ân├╝ne g├Âm├╝lm├╝┼čt├╝r.

Hac─▒ Bayram Veli, Koyunluca Ahmet ad─▒nda bir k├Âyl├╝n├╝n ├žocu─čudur ama medrese e─čitimi g├Ârm├╝┼čt├╝r. ─░yi, sa─člam bir e─čitim g├Ârd├╝─č├╝ konusunda uzmanlar birle┼čiyorlar. E─čitimini bitirdikten sonra bir s├╝re ├Â─čretim ├╝yeli─či (m├╝derrislik) yapm─▒┼čt─▒r. Sonrada ilgisini ├žeken gizemcili─če y├Ânelmi┼čtir. B├Âylece ├Â─čretim ├╝yeli─čini b─▒rakm─▒┼čt─▒r.

Hac─▒ Bayram Veli''nin ├Â─čretim ├╝yeli─čini b─▒rakarak gizemcili─če y├Ânelmesi de ┼č├Âyle anlat─▒l─▒yor: Hac─▒ Bayram Veli Ankara''da Kara Medresede ├Â─čretim ├╝yeli─či yaparken Ebu Hamid''in (Hamidi Veli, Somuncu Baba ya da ┼×eyh Hamideddin) ├╝n├╝n├╝ duymu┼č, g├Ârd├╝─č├╝ bir d├╝┼č├╝n de etkisinde kalarak, Konya''n─▒n Aksaray''─▒na yerle┼čmi┼č olan Hamidi Veli''yle g├Âr├╝┼čmek ├╝zere ├Â─čretim ├╝yeli─čini b─▒rakm─▒┼č, ┼čeyhin buyru─čuna girmi┼čtir. ┼×eyhi ile birlikte ┼×am''─▒ Hicaz''─▒ dola┼čt─▒─č─▒, ona ├žok ba─čland─▒─č─▒, sevdi─či ┼čeyhinin ├Âl├╝m├╝ ├╝zerine de Ankara''ya d├Ând├╝─č├╝ anla┼č─▒l─▒yor. Ankara''ya d├Ân├╝┼č├╝nde, tarikat├ž─▒lara g├Âre, Halvetiye ile Nak┼čibendiyye''nin birle┼čmesinden olu┼čan Bayramiyye Tarikat─▒n─▒ kurmu┼č.

Hac─▒ Bayram Veli''nin kurdu─ču tarikat─▒n k─▒sa s├╝rede yayg─▒nla┼čt─▒─č─▒ anla┼č─▒l─▒yor. Bu konular─▒n en yetkili uzmanlar─▒ndan say─▒lan Abd├╝lbaki G├Âlp─▒narl─▒''n─▒n yapt─▒─č─▒ ┼ču a├ž─▒klama, Hac─▒ Bayram Veli''nin halk├ž─▒ y├Ân├╝n├╝ vurgulad─▒─č─▒ gibi, kurdu─ču tarikat─▒n k─▒sa s├╝rede yayg─▒nla┼čmas─▒n─▒n da bir bak─▒ma gerek├žesi say─▒labilir: Hac─▒ Bayram, ├žift├žilikle u─čra┼č─▒r; ekini dervi┼čleriyle eker, bi├žer, dev┼čirir; elde edileni ihvan─▒na da─č─▒t─▒r, tekkesine de ihtiya├ž miktar─▒nca bir ┼čey al─▒rd─▒. Tekkesinde ├žama┼č─▒r bile imeceyle y─▒kan─▒rd─▒.

Bayramiyye Tarikat─▒n─▒n k─▒sa s├╝rede yayg─▒nla┼čmas─▒ ve kimi de─či┼čik etkenler y├╝z├╝nden, o s─▒rada padi┼čah olan 2. Sultan Murat''─▒ iyice ku┼čkuland─▒rm─▒┼č, iktidara kar┼č─▒ bir ayaklanma d├╝zenlenmesi olas─▒l─▒─č─▒ ├╝zerinde duruldu─ču i├žin de zincirlere vurularak Edirne''ye g├Ât├╝r├╝len Hac─▒ Bayram Veli ile g├Âr├╝┼čen Padi┼čah, i├žine d├╝┼čt├╝─č├╝ ku┼čkudan kurtulmu┼č, kendisini a─č─▒rlam─▒┼č, yeniden Ankara''ya g├Ândermi┼č, m├╝ritlerinden vergi al─▒nmamas─▒n─▒ da ferman etmi┼č.

─░lgin├ž bir ya┼čam─▒ oldu─ču anla┼č─▒lan Hac─▒ Bayram Veli''nin bug├╝ne kalabilen aruzla yaz─▒lm─▒┼č iki, hece ├Âl├ž├╝l├╝ ├╝├ž ┼čiiri var. Bir de onun oldu─ču s├Âylenilen T├╝rk├že bir mektubu varm─▒┼č. Bug├╝ne gelebilen bu az say─▒daki ├╝r├╝nlerinin ├žok ├╝zerinde ┼čiirleri oldu─čuna kesin g├Âz├╝yle bak─▒labilir. Bunlardan yoksun kal─▒nmas─▒n─▒, bir yitik olarak de─čerlendirmek gerekir.